افزایش آگاهی نسبت به وضعیت سالمندان، به‌ویژه سالمندان تنها

دبیرخانه شورای ملی سالمندان با همکاری اداره کل بهزیستی استان خوزستان، انجمن علمی پرستاری سلامت جامعه، سازمان نظام پرستاری و جمعی از متخصصین داوطلب، سلسله وبینارهای آموزشی تخصصی وظایف سالمندان تنها در زمان بحران برگزار می‌کند.

وبینارهای آموزشی تخصصی وظایف سالمندان تنها در زمان بحران ساعت ۹ تا ۱۱:۳۰ ( ۸ مرداد ۱۴۰۴) برگزار می شود.

هدف از برگزاری این وبینار آگاهی رسانی به عموم مردم و به ویژه ارائه دهندگان خدمات سلامت، به سالمندان است. علاقه مندان به شرکت در این وبینار می توانند از طریق آدرس https://B2n.ir/vebinar_sncr امکانپذیر است.

در موقعیت‌های بحرانی و اضطرار، سازمان‌های امدادی و کمک رسان نقش مهمی در نجات جان افراد ایفا می‌کنند. یکی از اهداف مهم این سازمان‌ها معمولاً رفع نیازهای ویژه سالمندان در موقعیت‌های اضطرار است چرا که سالمندان به عنوان گروه آسیب پذیر بالقوه شناخته شده‌اند.

مروری بر تجربیات پیشین در موقعیت‌های بحرانی و اضطرار مانند زلزله، جنگ، آتشفشان، سیل و نظایر آن در تجربه عملی نشان داده شده است که سالمندان عمولاً در این موقعیت‌های اضطراری و بحران متاسفانه کمتر مورد توجه قرار می‌گیرند و نیازهای آنها معمولاً به دست فراموشی سپرده می‌شود.

دستورالعمل‌های مختلفی از سوی جوامع بشردوستانه در کاهش آسیب پذیری سالمندان در موقعیت‌های بحرانی وجود دارند که به کاهش آسیب پذیری آنان کمک می‌کنند و همچنین راه‌هایی برای افزایش ظرفیت و مشارکت سالمندان در مواقع اضطراری در این دستورالعمل ها وجود دارد.

تضمین دسترسی برابر برای سالمندان، به آگاهی بیشتر ارائه دهندگان خدمت از مشکلات و موانع خاصی که با آن مواجه می شوند بستگی دارد. لذا ارائه دهندگان خدمت به رده‌های سنی مختلف به ویژه سالمندان نیاز دارند تا با آگاهی بیشتر از نیازهای سالمندان در موقعیت‌های بحرانی کمک‌های بیشتری به این گروه سنی ارائه کنند.

در این وبینار یکروزه کشوری که با همکاری مشترک دبیرخانه شورای ملی سالمندی کشور و سازمان نظام پرستاری کشور برگزار می شود. دکتر احمد نجاتیان رئیس کل سازمان نظام پرستاری کشور و مژگان رضازاده دبیر شورای ملی سالمندی کشور درباره اهمیت موضوع مدیریت بحران‌ها در موقعیت‌های خاص سخنرانی می کنند.

دکتر سعید سعیدی مهر متخصص سالمند شناسی نیز در این وبینار مطالبی را در زمینه وظایف سالمندان تنها در زمان بحران با توجه خاص به گروه سنی سالمندی ارائه می کنند

 

سالمندان تنها و بحران سرفصل ها شامل:

 تعریف سالمندان تنها

 آشنایی با چالش های سالمندان تنها

 تعریف بحران و چرخه بحران

 نحوه مراقبت از سالمندان تنها در زمان قبل از بحران و درزمان بحران

 

گروه هدف:

 مراکز نگهداری سالمندان(روزانه و شبانه روزی) سازمان بهزیستی

 مراکز و سازمان های مردم نهاد و بنیادهای فزرانگان

 بیمارستان ها و درمانگاه ها

 سازمان ها؛ صندوق های بازنشستگی کشوری و لشکری و تامین اجتماعی و نفت

 کارشناسان حوزه سالمندی

 

---

در این وبینار با عنوان «وظایف سالمندان تنها در زمان بحران»، دکتر سعیدی‌مهر به نکات کلیدی و مهمی در حوزه مراقبت از سالمندان، به‌ویژه در شرایط بحرانی پرداخت.

✅ ۱. هدف اصلی وبینار

افزایش آگاهی نسبت به وضعیت سالمندان، به‌ویژه سالمندان تنها، در شرایط بحران.

ایجاد انگیزه برای طراحی سناریوهای خوب (ایده‌آل) و بد (حد بحرانی) برای سالمندان.

تأکید بر این‌که تنهایی سالمندان یک بحران خاموش است که اگر رها شود، تبدیل به یک ابر بحران اجتماعی می‌شود.

—

✅ ۲. چرا باید سالمندان را در مدیریت بحران جدی گرفت؟

 

دلیل توضیح

🔹 آسیب‌پذیری بیشتر به‌دلیل کهولت سن، بیماری‌های مزمن، ضعف جسمی و تنهایی

🔹 نادیده‌گرفته‌شدن در سناریوهای کلان برنامه‌های بحران اغلب برای جمعیت عمومی نوشته می‌شوند، نه سالمندان تنها

🔹 تنوع نیازها نیازهای پزشکی، روانی، اجتماعی، اقتصادی و مذهبی متفاوت دارند

—

✅ ۳. طبقه‌بندی سالمندان بر اساس سن و نیاز:

 

گروه سن تقریبی ویژگی‌ها نیازها

🟩 سالمند جوان ۶۰–۶۹ سال فعال، با تجربه، قابل استفاده در مشاوره‌ها و انتقال تجربه غربالگری، مشارکت اجتماعی، اشتغال مناسب

🟨 سالمند میانسال ۷۰–۷۹ سال شروع بیماری‌های مزمن، کاهش استقلال مراقبت بهداشتی، خدمات توانبخشی، دسترسی به مراکز درمانی

🟥 سالمند فرتوت ۸۰ سال به بالا ناتوانی‌های شدید جسمی و روانی، نیاز به نگهداری کامل مراکز مراقبت بلندمدت، خدمات حمایتی، پرستاری دائم

—

✅ ۴. دلایل افزایش سالمندان تنها در ایران

افزایش تجرد قطعی: بیش از ۱۸۰ هزار سالمند هرگز ازدواج نکرده‌اند.

طول عمر زنان بیش از مردان است: بسیاری از زنان در پیری بی‌همسر می‌مانند.

کاهش فرزندآوری: خانواده‌های ۲ تا ۳ نفره، منجر به کاهش حمایت خانوادگی در سالمندی می‌شوند.

افزایش مهاجرت جوانان: سالمندان در روستا یا شهرهای کوچک تنها می‌مانند.

رشد فردگرایی: کمتر کسی مسئولیت نگهداری از والدین را به عهده می‌گیرد.

—

✅ ۵. چالش‌های اصلی سالمندان تنها در بحران (الگوی Bio–Psycho–Social–Spiritual)

 

بُعد چالش

🧬 زیستی بیماری‌های قلبی، فشار خون، سکته مغزی، مشکلات حرکتی، سوءتغذیه

🧠 روانی افسردگی، اضطراب، ترس، بی‌انگیزگی، زوال شناختی

🫂 اجتماعی انزوا، بی‌حمایتی، طرد شدن، عدم مشارکت در جامعه

🙏 معنوی خلأ معنوی، احساس بی‌هدف بودن، دوری از مراسم دینی

—

✅ ۶. سواد بحران، ضرورتی برای امروز

نوع سواد توضیح

✅ سواد سلامت توانایی تشخیص علائم بیماری، آگاهی از راه‌های مراقبت

✅ سواد دیجیتال استفاده از تلفن هوشمند و اپلیکیشن‌های پزشکی و امدادی

✅ سواد روانی کنترل استرس و افسردگی در بحران

✅ سواد اجتماعی توانایی درخواست کمک، مشارکت در گروه‌های حمایتی

✅ سواد مدیریت بحران آمادگی برای وقوع حادثه (مانور، پناه‌گیری، واکنش اولیه)

___

✅ ۷. فرصت‌ها و تهدیدهای سالمندی (برای برنامه‌ریزی)

🌱 فرصت‌ها:

افزایش مشاغل مرتبط با سالمندان (پزشک، مددکار، مشاور، مراقب سالمند)

ایجاد مراکز دوستدار سالمند (دهکده‌های سالمندی، باشگاه‌ها، کلینیک‌ها)

استفاده از سالمندان جوان به‌عنوان مشاور، مربی، داوطلب، مرشد

 

🚨 تهدیدها:

افزایش بار سیستم درمانی و بهداشتی

فشار بر سیستم بازنشستگی و بیمه

افزایش چالش‌های روانی، خودکشی و افسردگی

رشد سالمندآزاری، بی‌توجهی و طرد اجتماعی

 

✅ ۸. اقدامات پیشنهادی (سناریو برای آینده)

۱٫ ثبت بانک اطلاعاتی سالمندان تنها در هر منطقه

۲٫ تدوین برنامه واکنش اضطراری برای سالمندان آسیب‌پذیر

۳٫ ایجاد “سفیران محله‌ای سالمندان” برای رسیدگی در بحران

۴٫ آموزش سواد بحران به سالمندان و خانواده‌ها

۵٫ ایجاد مراکز تلفنی و اپلیکیشن‌های اضطراری سالمندان

۶٫ توسعه خدمات خانگی (Home Care) در بحران

۷٫ پیش‌بینی بحران تجرد و سالمندان آینده مطالبه‌گر

 

 

دانلود فایل پاورپوینت نمایش داده شده در وبینار

جهت دانلود فایل پاورپوینت پخش شده در وبینار سوم اینجا کلیک کنید.

 

.

فایل صوتی بینار

.

.