حفظ سلامت روان در سالمند

1 – كاهش استرس (دلهره ونگرانی)

استرس تاثيرات مختلفي بر كاركردهاي جسمي ،‌افزايش فشار خون كاركرد سيستم عصبي، تفكر،‌خلق، تمركز و حافظه دارد. مواد شيميايي كه بدن در هنگام استرس توليد مي كند باعث اثرات منفي در مغز مي شود در نتيجه تمركز ،‌يادگيري و عملكرد حافظه را در سنين بالا دچار اشكال مي كند.براي مقابله با استرس ابتدا بايستي منابع ايجاد كننده آن را پيدا كرد. براي مثال ماندن در ترافيك در ساعات شلوغ خيابانها مي تواند باعث استرس شود. پس با تنظيم زمان رفت و آمدها و يا تغيير مسير مي توان با آن مقابله كرد.اگر نگهداري اجباري نوه ها باعث خستگي و استرس است مي توان با طرح موضوع در جستجوي راه حل برآمد. كارهايي مثل قدم زدن،‌ بازيهاي ورزشي و سرگرمي هاي مناسب و به كار بردن روشهاي آرام سازي (مديتيشن و يوگا) رفتن چند روزه به تعطيلات مي تواند به كاهش استرس كمك كند.

2 – محافظت از مغز و جلوگيري از صدمات‌ آن:

زمين خوردن شايع ترين صدمات مغزي در سالمندي است . اين صدمات مي تواند به افت توانايي هاي مغزي منجر شود پس بايد از مغز،‌اين ارگان با ارزش به نحو مناسبي محافظت كرد. براي جلوگيري از زمين خوردن موانع مسير راه رفتن سالمندان و جاهايي كه احتمال ليز خوردن وجود دارد بايستي اصلاح شود و هميشه در خانه نور كافي وجود داشته باشد. اگر شخص هنگام ايستادن يا راه رفتن احساس عدم تعادل دارد با پزشك معالج صحبت كنيد.

3 – روابط اجتماعي را حفظ كنيد.

حمايتي كه از روابط اجتماعي با دوستان ،‌خانواده،‌بستگان و همكاران ايجاد مي شود به حفظ سلامت رواني كمك مي كند. مطالعات نشان داده است در كساني كه با اعضاي خانواده،‌خويشاوندان و همچنين گروههاي اجتماعي ارتباط خوبي دارند علائم آلزايمر ديرتر از كساني كه گوشه گير و كم ارتباط هستند تظاهر مي كند بنابراين توصيه مي شود كه سالمندان اين ارتباطات را حفظ كنند . فعاليت هاي داوطلبانه اجتماعي و شركت در گروههاي مختلف براي اين موضوع كمك كننده است.

4 – ارتباط معنوي:

اگر مسائل معنوي و روحاني به شما احساس خوبي مي دهد سعي كنيد ارتباط خود را با اين موضوع حفظ كنيد . هر گونه عقايد مذهبي يا معنوي كه داريد سعي كنيد تقويت كنيد . اين ها ممكن است كه به تخفيف افسردگي در سالمندي كمك كنند و يا حتي عامل دفاعي در برابر آلزايمر باشند كساني كه اعتقادات مذهبي و معنوي قوي دارند معمولاً به تبع آن احساس حمايت و راحتي بيشتري دارند.

چه كارهايي به حفظ حافظه در دوران سالمندی كمك مي كند ؟

در درجه اول از سؤال كردن و گفتن اين كه «موضوعي را فراموش كرده ايد» نترسيد و خجالت نكشيد انتظار نداشته باشيد كه همه چيز را به ياد آوريد.

1 – از ‌يادداشت كردن ،‌مشخص كردن كارها روي تقويم و هر چيز ديگري كه به حافظه كمك مي كند استفاده كرد.

2 – تغذیه مناسب براي حفظ قدرت حافظه لازم است. براي اين كار قند، چربي و نمك كمي مصرف كنيد، ولي مصرف ميوه و سبزي هاي تازه را بيشتر كنيد.

3 – حفظ توجه موقع يادگيري مطالب جديد باعث بهبود حافظه و يادگيري مي شود پس در اين موقعيت ها سعي كنيد محرك هاي اضافي محيط را حذف كرده و روي موضوع متمركز شويد.

4 – اختصاص دادن زمان بيشتر براي يادگيري ، به خاطر سپردن و به ياد‌آوردن آن را تسهيل مي كند.

5 – چيزهايي را كه هميشه از آن استفاده مي كنيد مثلعینک يا كليد در يك جاي مشخص بگذاريد به عنوان مثال داخل يك كاسه بزرگ در اتاق نشيمن.

6 – هر روز به اخبار راديو يا تلويزيون گوش دهيد. سعي كنيد هر روز يك مطلب جديد ياد بگيريد. كتاب يا روزنامه مطالعه كنيد.

7 – در جمع دوستان يا خانواده، خاطرات گذشته را تعريف كنيد. مي توانيد آلبوم عكس هاي قديمي را براي يادآوري نام افراد و خاطرات گذشته نگاه كنيد.

8- يك دفترچه يادداشت در كنار تلفن بگذاريد. هر بار كه كسي تلفن مي زند، اگر پيغامي دارد يا كاري از شما مي خواهد، بلافاصله يادداشت كنيد. اين كار كمك مي كند كه پيام هاي تلفني را فراموش نكنيد.

علائم خطر:‌

اين علائم اجزاء طبيعي سالمندي نيستند و ممكن است وجود يك بيماري را نشان دهند پس بهتر است با پزشك يا مشاور مشورت شود.

1 – خلق افسرده و غمگين كه بيشتر از دو هفته طول بكشد.

2 – افكار تكرار شونده راجع به مرگ ،‌مردن يا خودكشي (‌افكار خودكشي نيازمند مراجعه فوري به پزشك يا روانپزشك است.)

3 – از دست دادن علاقه و لذت به چيزها يا افرادي كه قبلاً‌ احساس مثبتي ايجاد مي كرده اند.

4 – احساس خستگي غير عادي ، بي حالي و احساس بي انرژي بودن.

5 – تحريك پذيري و جر و بحث مكرر يا پرخاشگري.

6 – از دست دادن يا افزايش اشتها و تغيير وزن بارز.

7 – تغيير وضعيت خواب مثل بي خوابي در ابتدا يا انتهاي شب يا خوابيدن بيشتر از حد معمول.

8 – احساس بي ارزشي يا احساس گناه بي مورد ، نااميدي يا احساس بي كسي.