اثر شکیبا کولیوند و جواد افشارکهن

“مطالعه ساختاریافته کیفیت زندگی سالمندان در ایران”

در راستای ترویج فرهنگ تحقیق و نوآوری، چکیده مقالات علمی ارائه شده توسط این همکاران، به همراه منابع کامل آنها، در پایگاه اطلاع‌رسانی این اداره کل منتشر خواهد شد. این اقدام با هدف بهره‌مندی عموم پژوهشگران، دست‌اندرکاران و علاقه‌مندان از یافته‌های علمی صورت می‌گیرد.

به گزارش دبیرخانه شورای ملی سالمندان کشور، در راستای ترویج فرهنگ تحقیق و نوآوری، چکیده مقالات علمی ارائه شده توسط این همکاران، به همراه منابع کامل آنها، در پایگاه اطلاع‌رسانی این اداره کل منتشر خواهد شد. این اقدام با هدف بهره‌مندی عموم پژوهشگران، دست‌اندرکاران و علاقه‌مندان از یافته‌های علمی صورت می‌گیرد.

از جمله این مشارکت‌ها، مقاله علمی ارائه شده توسط شکیبا کولیوند و جواد افشارکهن از پژوهشگران دانشکده اقتصاد و علوم اجتماعی دانشگاه بوعلی‌سینا همدان با موضوع « مطالعه ساختاریافته کیفیت زندگی سالمندان در ایران (۹۲-۱۳۸۳) » است.

انتشار این آثار، گامی در جهت اشتراک‌گذاری دانش تخصصی در حوزه مسائل و خدمات اجتماعی و بهره‌گیری از علم در ارتقای کیفیت خدمات‌رسانی بهزیستی ارزیابی می‌شود.


اهداف: با توجه به افزایش روزافزون سالمندان، توجه به مسائل آنان از جمله امور مهم در سیاست­‌گذاری اجتماعی کشورها محسوب می­‌شود. بدون آگاهی از نیازهای اساسی و ابعاد سالمندی نمی‌­توان به برنامه­‌ریزی در راستای رفاه روانی و اجتماعی این قشر پرداخت. هدف این پژوهش، بررسی این نیازها و ابعاد با توجه به مقالات علمی منتشرشده در نشریات بین سال‌­های ۱۳۸۳ تا ۱۳۹۲ است.

مواد و روش‌ها: برمبنای الگوی مفهومی کیفیت زندگی «هیوجز» (۱۹۹۰)، مطالعه ساختاریافته کیفیت زندگی سالمندان برای بررسی ابعاد و شاخص­‌های کیفیت زندگی در بین ۶۲ مقاله مجلات علمی-پژوهشی منتشرشده و دردسترس در یک بازه ۹ ساله انجام گرفت.

یافته‌ها: نتایج این پژوهش از برجسته‌بودن بُعد وضعیت سلامتی سالمند در مقالات حکایت دارد (۱۰۰درصد). مفهوم کیفیت زندگی، مفهومی چندجانبه و چند­بُعدی است که تنها جنبه­‌های فیزیکی و جسمی را دربرنمی‎گیرد و اندازه‎گیری و پی‌بردن به آن، خود در گرو عوامل مختلف فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی و حتی محیطی است که کمترین عوامل مورد بررسی، رضایت فردی و عوامل محیط فیزیکی هریک با ۱۱/۳درصد است. بیشتر راهکارهای ارائه‌شده برای ارتقا و بهبود کیفیت زندگی سالمندان در ایران در سطح کارکردهای کلان و ساختاری ۶۹/۳۵درصد است که می‌­تواند در سیاست­‌گذاری­‌ها و برنامه‌­ریزی­‌ها مورد استفاده قرار گیرد و راهی در جهت بهبود و ارتقای کیفیت زندگی سالمندان پیشِ‌روی برنامه‌ریزان و سیاست‌گذاران قرار دهد.

نتیجه‌گیری: کیفیت زندگ ی سالمندان در ایران از جمله موارد ضروری است که در صورت توجه به همه ابعاد آن و استفاده از برنامه‌­های مداخله‌ای، آموزشی و حمایتی می­‌تواند بهبود و ارتقا یابد.

محل انتشار: مجله سالمندی ایران، دانشگاه علوم توانبخشی و سلامت اجتماعی دوره ۱۰، شماره ۳