عناصر کلیدی برای ترمیم روحی سالمندان در دوران پساجنگ

به گزارش خبرگزاری ایمنا و به نقل از سازمان بهزیستی، احمد دلبری اظهار کرد: نگاه انجمن علمی سالمندان ایران بر سه رکن اساسی در مراقبت روانی-اجتماعی از سالمندان متمرکز است؛ تأمین احساس امنیت روانی، حفظ پیوندهای اجتماعی و تقویت معنا و هدف در زندگی که این سه محور، مطابق با یافته‌های سازمان جهانی بهداشت عناصر کلیدی بهبود تاب‌آوری سالمندان در دوران پسابحران به‌شمار می‌رود.

وی افزود: در شرایط کنونی، سالمندان بیش از همیشه به اطمینان خاطر، ثبات عاطفی و قابل‌پیش‌بینی بودن محیط پیرامون نیاز دارند، تغییرات رفتاری در خانواده، دسترسی نداشتن به اطلاعات صحیح یا مواجهه با اخبار نگران‌کننده، می‌تواند اضطراب را تشدید کند و موجب فعال‌شدن خاطرات آسیب‌زای گذشته شود.

رئیس انجمن علمی سالمندان ایران با اشاره به بروز مجدد خاطرات تلخ از جنگ‌های پیشین در میان سالمندان گفت: این یادآوری‌ها، در صورت نبود حمایت عاطفی، می‌تواند منجر به افسردگی یا افزایش سطح اضطراب مزمن شود.

دلبری افزود: آنچه سالمندان را در چنین شرایطی حفظ می‌کند، حس مفید بودن و مشارکت اجتماعی است، ما باید از خانه آغاز کنیم و از سالمندان نظر بخواهیم، آنان را در تصمیم‌های خانوادگی حتی کوچک‌ترین‌ها دخیل کنیم و نشان دهیم که جایگاه‌شان محترم است، این اقدامات به بازسازی انسجام اجتماعی کمک شایانی می‌کند.

وی با تأکید بر نقش همدلی رابطه‌ای در مراقبت از سالمندان گفت: گاهی کافی است فقط کنار سالمندان بنشینیم، دستش را بگیریم و آرام با او صحبت کنیم، حضور فیزیکی آرام‌بخش، می‌تواند مؤثرترین مداخله برای کاهش اضطراب باشد.

رئیس انجمن علمی سالمندان ایران تنظیم دریافت اخبار، تأیید احساسات سالمندان به جای انکار آن‌ها و ایجاد فعالیت‌های ساده و مشترک خانوادگی مانند مرور عکس‌های قدیمی، قصه‌گویی یا حتی آشپزی دسته‌جمعی را از جمله راهکارهای اثربخش در کاهش فشار روانی دانست و اضافه کرد: مطالعات اخیر نشان داده است که روش‌هایی مانند مشارکت بین‌نسلی، اثر چشم‌گیری در بهبود خلق و کاهش اضطراب سالمندان دارند.

دلبری با اشاره به سرمایه اجتماعی زنده مردم ایران در بحران اخیر گفت: همدلی مردمی در این دوره، نشان داد که زمینه تبدیل مشارکت مقطعی به اعتماد پایدار، وجود دارد، اگر بتوانیم این سرمایه را حفظ و تعمیق کنیم، گامی بزرگ در جهت سلامت اجتماعی سالمندان برداشته‌ایم.

وی خاطرنشان کرد: هفت محور کلیدی مراقبت روانی در شرایط بحرانی و پسابحرانی شامل تنظیم ساختار روزانه، فعال‌سازی خاطرات مثبت، درگیری شناختی فعال، برقراری تماس تصویری با خانواده، مواجهه آگاهانه با اخبار، فعالیت بدنی سبک و ارائه حمایت‌های همدلانه است.

رئیس انجمن علمی سالمندان ایران افزود: تماس تصویری با نوه‌ها، مشارکت در امور خانه یا حتی کمک در آماده‌سازی وعده‌های غذایی، به سالمندان حس مفید بودن، معنا و پیوند می‌بخشد، این ابزارهای ساده، اما اثربخش، ستون‌های ترمیم روحی سالمندان در دوران ترمیم اجتماعی به‌شمار می‌رود.