استانداردهای داروخانه دوستدار سالمند

یکی از مواردی که در بهبود کیفیت زندگی افراد سالمند دخیل می‌باشد راه‌اندازی داروخانه دوستدار سالمند می‌باشد.

تعریف سالمندی:

سالمند به فردی اطلاق می‌‌گردد که بیش از ۶۰ سال سن داشته و به علت پیامدها و عوارض ناشی از کهولت سن و تغییرات فیزیولوژیکی که در بدن وی در اثر افزایش سن بوجود می‌آید نیاز به مراقبت و توانبخشی دارد. اگرچه پدیده سالمندی اجتناب‌ناپذیر است لیکن می‌توان با برنامه‌ریزی درست و بکارگیری روش‌های اصولی آن را به تعویق انداخت یا کیفیت زندگی را بهبود داد. گرچه این درصد آمار بالایی نمی‌باشد ولی در صورتی که به نیازهای اجتماعی و روحی و روانی و سلامت این قشر اهمیت خاص داده نشود جامعه با مشکلات عدیده‌ای روبرو خواهد شد و میانگین سن سالمندی نزول می‌یابد. یکی از مواردی که در بهبود کیفیت زندگی افراد سالمند دخیل می‌باشد راه‌اندازی داروخانه دوستدار سالمند می‌باشد. از آنجایی که سالمندی یک گروه سنی غالب در مواجهه با بیماری می‌باشد و بیشترین نیاز به خدمات دارویی و بهداشتی در این رنج سنی می‌باشد لذا توجه به نیازهای دارویی و درمانی آنها از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

استانداردهای داروخانه دوستدار سالمند:

  1. ۱٫ از نظر شرایط فیزیکی از نظر شرایط عاطفی و روانی             
  2. از نظر فرآیندهای مراقبتی ۴٫ از نظر فرآیندهای تأمین و تدارک دارو
  3. شرایط فیزیکی:

۱-۱ -روشنایی داروخانه:

میزان نور از جمله عوامل مهم شرایط فیزیکی داروخانه می باشد. سالمندان نیاز به ۳۰٪ روشنایی بیشتر از معمول برای کارهای روزانه دارند .بهتر است نورهای مخلوط در داروخانه وجود نداشته باشد.

 ۱-۲- رنگ:از رنگ‌های گرم (زرد و قرمز و نارنجی) در رنگ‌آمیزی دکوراسیون و کف و دیوارها استفاده شود. از رنگ‌های متضاد برای مشخص کردن درب و دستگیره‌ها از دیوار و کف استفاده شود.

۱-۳-کف و دیوار:از کف پوش‌های براق و لیز استفاده نشود و کف پوشها مات و بدون لغزش باشند. از رنگ‌های متضاد برای تمایز کف از دیوار استفاده شود.

از کف‌پوش‌های با طرح‌های مختلف که باعث اختلالات ادراکی می‌شود استفاده نشود.

۱-۴ –پله‌ها:

در اولویت برنامه داروخانه دوستدارسالمند نداشتن پله و همکف بودن داروخانه می‌باشد در صورتی که وجود پله اجتناب‌ناپذیر باشد حتماً نیاز به گذاشتن رمپ با ۵ تا ۸% شیب جهت استفاده از ویلچر می‌باشد.

 ۱-۵-درب‌ها و پنجره‌ها:

ترجیحاً جهت درب‌های ورودی از درب‌های اتوماتیک که با تأخیر بسته می‌شوند استفاده شود. از درب‌های که دستگیره آنها نیاز به خم شدن سالمند نداشته باشد و همچنین بهتر است جهت کاهش سر وصدا پنجره ها عایق و دو جداره باشند.

  ۱-۶-دستگیره‌ها:

دستگیره‌ها در فاصله ۸۵ سانتی‌متری از سطح زمین و قطر دستگیره ۴۰- ۴۵ mm باشد. در دو طرف پله‌ها یا یکطرف طرف سطح شیب‌دار دستگیره نصب گردد. دستگیره‌ها مقاوم و قدرت تحمل وزن را داشته باشد.

 ۱-۷-تابلوهای راهنما:با توجه به اینکه بیشتر سالمندان اختلالات بینایی و ادراکی دارند بایستی در صورتی که از تابلوهای راهنما در داروخانه استفاده می‌شود این علائم منظم و به صورت ساده بیان شود. دارای گرافیک ساده باشند و نوشته‌ها مشخص و غیر قابل تابش نور باشد.

۱-۸ –تلفن:

داروخانه دوستدار سالمند بهتر است مجهز به یک دستگاه تلفن جهت تماس ضروری بیماران باشد.

۱-۹-صندلی و مبلمان:

در داروخانه باید صندلی و مبلمان دارای چهار پایه و قاب محکم باشد. از بالش‌های کوچک برای ایجاد زاویه‌ای اندک رو به جلو برای کمک سالمند هنگام بلند شدن استفاده شود.

۱-۱۰-فضای داروخانه:

فضای قسمت در انتظار بهتر است به گونه‌ای باشد که برای چرخش ویلچر و حرکت سالمندان در انتظار مشکلی ایجاد نگردد.

  1. شرایط عاطفی و روانی:

– کلیه پرسنل داروخانه باید از نظر ارتباطات اجتماعی آموزش لازم را در برخورد با سالمندان دیده باشند.

– پرسنل باید در کمال آرامش و مهربانی بیمار را هدایت نمایند.

– پرسنل داروخانه باید با بیمار احساس همدلی و همفکری نماید.

  1. فرآیندهای مراقبتی:

۳-۱- مکانی جداگانه در داروخانه جهت مشاوره مسئول فنی داروساز با بیمار سالمند مشخص گردد.

الف: داروساز مشاور باید خود را به بیمار معرفی نماید.

ب: مشاور باید اطلاعات دارویی بیمار را در نهایت آرامش و با زبان گویا برای بیمار توضیح دهد.

ج: مشاور داروساز باید به صحبت‌های بیمار کاملاً گوش دهد.

        ۳-۲- بهتر است در داروخانه قفسه‌ای به عنوان ترالی احیا جهت بیماران در انتظار موجود و در دسترس باشد.

       ۳-۳- داروخانه دوستدار سالمند مجهر به دستگاه‌های فشارسنج و تست قند خون در مواقع مورد نیاز باشد.

      ۳-۴-داروخانه دوستدار سالمند مجر به LCD بزرگ  جهت نمایش فیلم‌های آموزشی و نحوه مصرف برخی اقلام دارویی مانند انسولین‌ها و اسپری‌ها و … باشد.

۳-۵-وجود گیشه پذیرش نسخه که بیماران سالمند در اولویت باشند.

      ۳-۶- وجود گیشه تحویل دارو که بیماران سالمند در اولویت باشند.

      ۳-۷-تشکیل پرونده برای هر بیمار سالمند همراه با داروهای مصرفی و شماره تماس منزل و همراه بیمار

      ۳-۸- پیگیری وضعیت بیمار از طریق تماس تلفنی و اطلاع از علت عدم مراجعه در زمان مقرر

۳-۹-درج شماره تماس در معرض دید مراجعین سالمند و پاسخگویی شبانه‌روزی به تلفن‌ها

 

  1. ۴. فرآیندهای تأمین وتدارک خدمات دارویی:

       ۴-۱- داروخانه دوستدار سالمند باید کلیه داروهای مورد نیاز افراد سالمند را جهت جلوگیری از سردرگمی آنها تأمین نماید.

       ۴-۲- داروخانه دوستدار سالمند باید کلیه تجهیزات و لوازم بهداشتی مخصوص سالمندان را تأمین نماید.

      ۴-۳-برچسب‌های دستور دارو باید به طور مخصوص همراه با علائم مشخص (شب و روز و صبح و عصر) جهت درج دستور دارویی تهیه شده باشد.

     ۴-۴- تحویل جعبه تقسیم دارو به بیمار سالمند

 

بسمه تعالی

چک لیست پایش داروخانه دوستدار سالمند:

  1. آیا داروخانه دارای پله می‌باشد؟
  2. آیا جهت ورود به داروخانه در صورتی که پله دارد آسانسور موجود می‌باشد؟
  3. آیا در قسمت انتظار فضای کافی جهت تردد آسان بیمار سالمند وجود دارد؟
  4. آیا داروخانه مجهز به درب ورود و خروج الکترونیکی می‌باشد؟
  5. آیا کف داروخانه از کف‌پوش‌های مناسب و محکم ساخته شده است؟
  6. آیا گیشه‌ای جداگانه جهت پذیرش نسخه و تحویل دارو جهت بیماران سالمند تعبیه شده است؟
  7. آیا جهت هر بیمار سالمند پرونده‌ای در داروخانه تشکیل شده است؟
  8. آیا پرونده بیمار دارای اطلاعات کافی از جمله شماره تماس، داروهای مصرفی بیمار و زمان مراجعه ایشان می‌باشد؟
  9. آیا کمبود داروهای روتین مورد نیاز افراد سالمند در داروخانه به چشم می‌خورد؟
  10. آیا کلیه لوازم بهداشتی و تجهیزات پزشکی مورد نیاز سالمندان در داروخانه موجود است؟
  11. آیا قفسه داروهای اورژانسی جهت نیاز بیماران سالمند در داروخانه نصب شده است؟
  12. آیا برچسب‌های درج شده بر روی داروی فرد سالمند جهت این امر تدارک دیده شده؟
  13. آیا جعبه تقسیم دارو در داروخانه موجود است؟
  14. آیا LCD در داروخانه نصب شده است؟
  15. آیا در LCD فیلم آموزشی مصرف داروها جهت بیماران سالمند قرار داده شده است؟
  16. آیا در داروخانه اتاق مشاوره بیمار سالمند موجود است؟
  17. آیا کارکنان داروخانه برخورد مناسب با فرد سالمند را رعایت می‌نمایند؟
  18. آیا مشاوره با بیمار سالمند توسط داروساز صورت می‌گیرد؟
  19. آیا شماره تماس داروخانه جهت پاسخگویی به مشکلات بیماران سالمند در معرض دید درج شده است؟

 

 

تدوین: معاونت غذا و دارو استان اصفهان پاییز۹۴